De maand april vliegt voorbij en zit weer vol verhalen. We zitten inmiddels op de helft van ons verblijf hier en ik heb een hoop achterstallig schrijfwerk met jullie te delen. Eerst maar even terug naar waar ik vorige keer gebleven was: ons eerste uitstapje. Het idee kwam volgens mij van Kim en Carine, die waren er wel aan toe om even ‘buiten de muren’ van Chipata te treden. De hoofdstad leek hen een geschikte bestemming en daar was de rest het mee eens. We stemden onze plannen af met de projectleiders en regelden vervoer en verblijf. Zondagochtend 22 maart om 04:30 liepen we bepakt en bezakt in het donker naar de bus. Dennis wilde mee als gids en dat kwam goed uit, want de normale route was onbegaanbaar door grote plassen en we moesten omlopen. Elke ochtend vertrekken er bussen op ‘vaste tijden’ naar allerlei plaatsen binnen en buiten Zambia. Het zijn veelal grote tourbussen die comfortabel ogen, maar waarvan de kwaliteit nog te wensen overlaat. Op het busstation werden we gelijk bestormd door medewerkers van verschillende maatschappijen die vroegen waar we heen gingen, maar we konden ze vertellen dat we de kaartjes al in bezit hadden. Slechts een kwartier te laat vertrokken we en de bus zat nog lang niet vol, dus iedereen had genoeg ruimte om nog even languit bij te slapen. De weg naar Lusaka is 1 lange weg zonder kruispunten en de absolute afstand is nagenoeg gelijk aan de relatieve. Een rechtstreekse afstand van meer dan 300 kilometer door een uitgestrekt gebied waarvan je je afvraagt of daar ooit een einde aan komt. Aan de Zuidelijke kant van de Great East Road loopt in elk geval, dwars door de bush, de grens met Mozambique. Onderweg tref je links en rechts vele dorpjes aan in bijna prehistorische setting: een verzameling huisjes, gemaakt van riet en klei, met hier en daar wat loslopende geiten en zwijntjes en als het mee zit een waterput (of pomp). Sommige dorpjes zijn in de loop van tijd zodanig gegroeid, dat ze kennelijk groot genoeg zijn om een plaatsnaam te dragen. Stel je hier niet al teveel bij voor, want het enige wat hen onderscheidt zijn een aantal gebouwtjes van beton die dienen als barretje of toko, een armmoedig busstation en een lokale markt. Naast deze vaste locaties, stopte onze bus ook regelmatig in de middle of nowhere. Waarom, dat mag Joost weten, maar het sloeg meestal nergens op en het duurde verrekte lang. Hoewel de reis 8 uur zou duren, hebben we er 11 uur over gedaan… Ondanks de vertraging was het wel weer een hele belevenis en hebben we erg genoten van het uitzicht tijdens de rit.

Het busstation van Lusaka bleek nog 10x erger dan Chipata. Taxichauffeurs stonden al in de bus met hun sleutels te zwaaien voordat ook maar iemand het voertuig had verlaten. We besloten van tevoren maar alvast dat we zouden gaan lopen, want we moesten sowieso in 2 groepen als we ons lieten brengen. Eenmaal buiten baanden we ons een weg door een zee van wanhopige taxichauffeurs (die soms gewoon je arm vastpakken), opzoek naar een open plek waar we rustig met elkaar konden overleggen. Dit mocht niet baten; eerst maar van dat klerestation af!! Na 5 minuten kwamen we aan bij het backpackershotel ‘Kuomboka’. Het zag er allemaal nog best fatsoenlijk uit voor zo’n simpel onderkomen. Achter de bewaakte poort bevond zich een leuke binnenplaats met sfeervolle decoratie en een klein maar gezellig barretje. Met z’n allen kregen we een ‘dorm’ toegewezen: een knus kamertje met 5 stapelbedden. Na een heerlijke warme douche, liepen we richting centrum om even rond te kijken en ergens te gaan eten. De meeste winkeltjes aan de Caïro road (hoofdstraat van Lusaka) waren gesloten, dus het was een beetje uitgestorven op straat. Op een zeker moment trokken grote verlichte borden onze aandacht: ‘Chicken Inn, Pizza Inn & Bakers Inn’. Te mooi om waar te zijn, een fatsoenlijke eettent met alles wat we de afgelopen weken hebben moeten missen! Goed verzadigd liepen we terug naar het hotel. We besloten nog even wat te drinken aan de bar en gingen daarna op bed. Omdat we gewend zijn om half 8 te ontbijten, was iedereen redelijk op tijd wakker. Het was prachtig weer en de dames stonden te popelen om geld uit te geven. Met de reisgids van Marieke op zak, begonnen we die dag bij ‘Manda Hill’, de eerste echte shopping mall van de stad. Als een stelletje toeristen liepen we over straat met de plattegrond in de juiste richting. Eenmaal daar spraken we een tijd af zodat ieder zijn eigen weg kon gaan. Het was echt leuk om eindelijk eens ‘normale’ winkels te zien, met een deur, een etalage en stellingen. Op mijn gemakje ging ik overal bij langs en ik slaagde met 2 boeken over Afrika en wat ansichtkaarten (hebben ze in Chipata niet). Toen we weer bij elkaar kwamen gingen we lunchen bij de Subway, om daarna ‘the Arcades’ op te zoeken, een soortgelijk winkelcentrum verderop. Op een heus ‘Grolsch café’ na, was dit echter een stuk minder spectaculair, dus al snel namen we de benenwagen naar onze laatste bestemming: the Ababa house. Volgens ‘het boek’ was dit een aanrader op het gebied van handgemaakte souvenirs. De meeste spullen waren best prijzig, maar een rondje ‘kijken kijken, niet kopen’ was zeker de moeite waard. Bij de winkel hoorde ook een mooie tuin en een terrasje, waar we nog even gezeten hebben. Het service had een zebraprintje, waar ik normaal gesproken niet van houd, maar in dit geval paste het bij de Afrikaanse sfeer…

’s Avonds zouden we gaan eten bij ‘The Brown Frog’. Nu zou je denken dat  een naam als deze eerder mensen afschrikt dan aantrekt, maar het zag er goed en we hebben best lekker gegeten. Ik koos voor ‘boerwors’, wat Zuid-Afrikaans is voor, jawel, boerenworst! Dit krijg je dan gebakken voorgeschoteld, geserveerd met rijst of nshima en wat groente. Natuurlijk mocht de H2Obak niet ontbreken en aten sommigen van ons, waaronder ikzelf, traditiegetrouw met de handen. Die avond ontmoetten we ook Martin, een goed Engels sprekende Duitser (wunderbar!), die voor zijn werk een aantal weken in Zambia verbleef. Het was erg leuk en boeiend om met hem verhalen te delen over dit land, de mensen en de cultuur. Martin was voor de 4^e keer in Zambia en dat was te merken aan de manier waarop hij over zijn ervaringen sprak. Zowel onze bevindingen over het mooie aan Afrika als de enorme keerzijde ervan passeerden de revue en al gauw werd bevestigd dat dit continent ‘bijzonder’ is en dat ook altijd zal blijven…

De volgende dag zijn we naar ‘Kabwata Village’ geweest, net even buiten het centrum. Dit is een traditioneel dorpje dat momenteel dient als bezichtiging, maar waar het echt om draait is de markt. Een paar huisjes waren omgebouwd tot ‘showroom’ en stonden helemaal vol met houtwerk en ander handgemaakt spul, we keken onze ogen uit! Er was veel te zien en we waren er de hele middag zoet mee. Een geschikt moment ook om souvenirs in te slaan, want in Chipata en omgeving zijn niet van dit soort marktjes. Leuk shoppen was het overigens niet, want in alle rust kijken wat men te bieden heeft zit er niet bij. Alles waar je langer dan 2 seconden staart, wordt opgepakt en in je handen gedrukt. Zelf hoef je niet te zoeken, want deze zeer bedreven koopmannen doen alle mogelijke suggesties om je iets aan te smeren. Ze weten precies wat je moet hebben voor je ouders, je zusjes, je oma, je vrienden: ‘How about this necklace, very nice! Do you have sister? I make good price for you my friend. No, don’t go my friend! What about this? Just say something, I give you a good price! Where are you from? Holland? Aaaaaah, Van Nistelrooi!’ Het is zeer begrijpelijk, maar tegelijk frustrerend…

Woensdagochtend zouden we vroeg weer naar huis. Om half 6 zaten we in de bus, maar vertrekken? Ho maar. Omdat er zoveel concurrentie is, gaan de goedkopere maatschappijen pas weg als ze tevreden zijn met het aantal kaartjes dat ze verkocht hebben. Dat er passagiers zitten te wachten, maakt ze geen zak uit. Uiteindelijk vertrokken we welgeteld 5 uur te laat en waren we het allemaal goed zat. Toch leer je op de een of andere manier geduldig te zijn, het is nu eenmaal niet anders… Het accepteren van dingen die je liever anders ziet, is echt iets waar je niet onderuit komt in dit soort landen en in mijn optiek is het gewoon een kwestie van aanpassen. Net als op de heenweg stond de muziek aan en nog hard ook. De eerste keer dat je het hoort, brengt het sfeer, maar na 6x dezelfde cd is het gejengel, zeker als je probeert te slapen. En dan heb je nog de vaste stop vlak voor de Luangwa Bridge. Lokale reizigers stappen hier maar al te graag even uit, om vervolgens terug te keren met een voorraadje heerlijke gedroogde vis, dat de hele dag in de brandende zon heeft liggen stinken. Nou hebben de mensen van zichzelf al een sterke lichaamsgeur, kun je nagaan hoe dat ruikt in combinatie met dit soort tussendoortjes… Afijn, alle raampjes open en we kunnen weer door!

Bij aankomst was het al donker. We liepen vanaf het busstation naar huis en de familie Tembo stond al op de uitkijk. Het voelde voor ons toch echt als thuiskomen, een leuke ervaring! Eliza had alle spulletjes die los op tafel lagen gesorteerd en in tasjes gestopt. Daarnaast waren alle bedden opgemaakt en de vloeren geveegd, superlief! We hebben het echt getroffen met deze mensen, dat blijkt keer op keer…